Περί...

Loading...
Όσιος Θεόδωρος ο Σαββαΐτης
Βιογραφία
Κοινοποίηση
Ο θάνατος είναι μία γέφυρα που θα μας πάει στον Χριστό. Μόλις κλείσουμε τα μάτια μας, θα τ’ ανοίξουμε στην αιωνιότητα. Θα παρουσιασθούμε μπροστά στον Χριστό. Στην άλλη ζωή θα ζούμε «εκτυπώτερον» την χάρη του Θεού.
Μην επιθυμήσεις να έχεις πλούτο, για να κάνεις ελεημοσύνες στους φτωχούς. Είναι και αυτό μια πανουργία του πονηρού, που αποσκοπεί στην κενοδοξία, ώστε να ρίξει το νου σε απασχόληση με πολλά πράγματα. Και μόνο ψωμί και νερό αν έχεις, μπορείς με αυτά να λάβεις τον μισθό. Και αν δεν τα έχεις ούτε αυτά, μόνο με την καλή διάθεση, να του πεις παρηγορητικά λόγια, μπορείς επίσης να λάβεις τον μισθό σου. Αυτό βεβαιώνεται από τη χήρα του Ευαγγελίου, η οποία με δύο λεπτά, ξεπέρασε την προαίρεση και τη δύναμη των πλουσίων.
Όταν τηρούμε τις εντολές του Χριστού, δεν προσφέρομε τίποτε σ' Εκείνον, γιατί δεν έχει από τίποτε ανάγκη και είναι δωρεοδότης όλων των αγαθών, αλλά τους εαυτούς μας ευεργετούμε με το να προξενούμε σ' εμάς την αιώνια ζωή και την απόλαυση των ανέκφραστων αγαθών.
Όποιος μας αντιτάσσεται, στο να κατορθώσομε τις εντολές του Θεού, είτε πατέρας είναι, είτε μητέρα, είτε οποιοσδήποτε, ας είναι σε μας βδελυκτός και μισητός, για να μην ακούσομε το, ότι «όποιος αγαπά τον πατέρα του ή τη μητέρα ή κάποιον άλλο περισσότερο από εμένα, δεν είναι άξιός Μου».
Εκείνος που τρέφει το σώμα του με υπερβολικό φαγητό, θα υποφέρει από το πνεύμα της πορνείας. Γιατί όπως το πολύ νερό σβήνει τη φωτιά, έτσι την έξαψη της σάρκας και τις αισχρές φαντασίες εξαφανίζει η πείνα ή η εγκράτεια ενωμένη με την ταπείνωση της ψυχής.
Ο Αδάμ επειδή χρησιμοποίησε άσχημα τις αισθήσεις του, κατέληξε στο να θαυμάζει το αισθητό κάλλος, γιατί του φάνηκε ωραίος ο καρπός και καλός να τον γευτεί. Από την στιγμή που τον γεύτηκε, άφησε ήδη την απόλαυση των νοητών.
Την εμπαθή επιθυμία μαραίνει η εγκράτεια ενωμένη με την ταπεινοφροσύνη· το φλογισμένο θυμό καταπραΰνει η αγάπη· το λογισμό που περιπλανιέται εδώ και εκεί, τον συγκεντρώνει η εντατική προσευχή με ενθύμηση του Θεού· και έτσι καθαρίζεται το τριμερές της ψυχής.
Οι αναμνήσεις όσων πράξαμε μ' εμπάθεια, τυραννούν εμπαθώς την ψυχή μας. Όταν οι εμπαθείς ενθυμήσεις εξαλειφθούν ολότελα από την καρδιά μας, τότε έχομε σημάδι συγχωρήσεως των αμαρτιών μας. Γιατί έως ότου κινείται η ψυχή εμπαθώς, είναι φανερή η δύναμη της αμαρτίας πάνω της.
Όταν δεχόμαστε τους αδελφούς που μας επισκέπτονται, να μην το θεωρούμε σαν ενόχληση και διακοπή της ησυχίας, για να μη ξεπέσουμε από το νόμο της αγάπης· ούτε να τους φιλοξενούμε σαν να τους κάνουμε χάρη, αλλά μάλλον να τους φιλοξενούμε, σαν να δεχόμαστε εμείς χάρη και σαν να είμαστε υποχρεωμένοι γι' αυτό, παρακαλώντας τους με χαρά, όπως μας έδωσε παράδειγμα ο Πατριάρχης Αβραάμ.
Οταν φιλοξενείς κάποιον, όχι για ιδιοτελείς σκοπούς αλλά για την αγάπη του Χριστού μας, να νοιώθεις υπόχρεος και ευγνώμων προς αυτόν, γιατί σε κάνει, σαν τον ίδιο τον Αβραάμ, μέτοχο των Θείων δωρεών. Στο πρόσωπο του, φιλοξενείς τον ίδιο το Χριστό!
Εκείνος που έβγαλε με τη ρίζα από την καρδιά του την φιλαυτία, εύκολα θα νικήσει και τα λοιπά πάθη με την βοήθεια του Κυρίου. Γιατί από τη φιλαυτία γεννιούνται και η οργή και η λύπη και η μνησικακία και η φιληδονία και η θρασύτητα· επειδή εκείνος που νικήθηκε από τη φιλαυτία, είναι αιχμάλωτος και των λοιπών παθών. Φιλαυτία είναι η εμπαθής διάθεση και φιλία προς το σώμα και η εκπλήρωση των σαρκικών θελημάτων.
Είναι καλύτερο να κοιμάσαι, παρά να αγρυπνείς για μάταια λόγια και λογισμούς.
Από την εγκράτεια και την ταπείνωση γεννιέται η απάθεια και από την πίστη, η πνευματική γνώση. Από αυτά προχωρεί η ψυχή στη διάκριση και την αγάπη. Αφού οικειοποιηθεί τη Θεία αγάπη, ανεβαίνει προς το ύψος της με τα φτερά της καθαρής προσευχής ακατάπαυστα, μέχρις ότου φτάσει στην πλήρη γνώση του Υιού του Θεού και γίνει τέλειος άνδρας με την πλήρη τελειότητα που είχε ο Χριστός, όπως λέει ο Απόστολος.
Οι πονηροί λογισμοί, γεννιούνται στην ψυχή, από το στολισμό των ενδυμάτων, τον χορτασμό της κοιλίας και τις βλαβερές συναναστροφές.
Αν συγκατοικήσεις με πνευματικό πατέρα και βρεις ωφέλεια απ' αυτόν, κανείς να μην σε χωρίζει από την αγάπη του και την συμβίωση. Μην τον κρίνεις για κανένα πράγμα, μην τον κακολογήσεις αν σε ελέγχει ή σε χτυπά, μη δώσεις προσοχή αν τον κατηγορεί κανένας, μην συμφωνήσεις μ' εκείνον που τον υβρίζει, για να μην οργιστεί ο Κύριος εναντίον σου και σε διαγράψει από το βιβλίο της ζωής.
Να μην είσαι δικαστής των έργων του πνευματικού σου πατέρα, αλλά εκπληρωτής των εντολών του. Γιατί οι δαίμονες έχουν συνήθεια να σου επιδεικνύουν τις ελλείψεις του, για να σε κάνουν να παρακούσεις τις εντολές του και ή να σε αποτραβήξουν από το γυμναστήριο ως άνανδρο και δειλό στρατιώτη, ή μόνο με τους λογισμούς της απιστίας, να σε παραλύσουν και να σε αποχαυνώσουν από κάθε ιδέα αρετής.
Πρώτος αγώνας μας γίνεται για να μειώσουμε τα πάθη και να τα νικήσουμε πλήρως. Δεύτερος αγώνας μας είναι το να αποκτήσουμε τις αρετές και να μην αφήσουμε την ψυχή άδεια, ούτε άπρακτη. Τρίτος αγώνας της πνευματικής πορείας μας είναι, το να φυλάγουμε με νηφαλιότητα τους καρπούς των αρετών μας και των κόπων μας. Γιατί έχουμε εντολή, όχι μόνο να εργαζόμαστε με πολύ κόπο, αλλά και να φυλάγουμε άγρυπνα τους καρπούς των κόπων μας (Γεν. 2,15).
Η ορθή πίστη που έχει κανείς με εσωτερική αίσθηση, γεννά τον φόβο του Θεού. Ο φόβος του Θεού, μας διδάσκει την τήρηση των εντολών. Γιατί, λέει, όπου υπάρχει φόβος, εκεί είναι και η τήρηση των εντολών. Από την τήρηση των εντολών συγκροτείται η πρακτική αρετή, η οποία είναι η αρχή της θεωρητικής. Καρπός αυτών είναι η απάθεια. Με την απάθεια έρχεται μέσα μας η αγάπη. Για την αγάπη λέει ο αγαπημένος μαθητής: ''Ο Θεός είναι αγάπη· κι όποιος μένει στην αγάπη, μένει στο Θεό, και ο Θεός σ' αυτόν''.
Τα σωματικά και υλικά πάθη λιγοστεύουν και μαραίνονται με τις σωματικές κακοπάθειες· τα ψυχικά και μη φαινόμενα, εξαφανίζονται με την ταπεινοφροσύνη, την πραότητα και την αγάπη.
Τίποτα δεν δυναμώνουν τα πάθη μας τόσο, όσο οι υπερήφανοι λογισμοί. Και τίποτα άλλο δεν ξεριζώνει τα πονηρά ''χόρτα'' της ψυχής μας τόσο, όσο η μακάρια ταπείνωση. Γι' αυτό εύλογα η ταπείνωση ονομάζεται παθοκτόνος.
Κανένας από εμάς δεν μπορεί με την δική του δύναμη να γλυτώσει από τις μεθόδους και τις τέχνες του πονηρού, παρά μόνο με την ανίκητη δύναμη του Χριστού. Μάταια λοιπόν πλανώνται όσοι υπερηφανεύονται και φουσκώνουν διαφημίζοντας, ότι με τις ασκήσεις, που κάνουν και με το αυτεξούσιό τους, καταργούν την αμαρτία, η οποία καταργείται με την Χάρη του Θεού, καθώς έχει νεκρωθεί δια του μυστηρίου του Σταυρού. Και δεν θα κερδίσουμε τίποτε από την Θεία βοήθεια, αν δεν έχουμε προθυμία. Αυτά τα δύο τα φανερώνουν ο Ιούδας και ο Πέτρος.
Το πάθος της μνησικακίας να είναι τελείως μακριά από την ψυχή σου, φιλόχριστε. Μη δώσεις καθόλου τόπο στην έχθρα. Σαν φωτιά κρυμμένη στην καλαμιά του λιναριού, έτσι είναι η μνησικακία που φωλιάζει στην καρδιά. Μάλλον να προσεύχεσαι θερμά για χάρη εκείνου που σε λύπησε και να τον ευεργετείς σε ό,τι μπορείς, για να σώσεις την ψυχή σου από τον θάνατο και για να μην είσαι χωρίς παρρησία στην προσευχή σου.
Η φιλαυτία, η φιληδονία και η φιλοδοξία διώχνουν από την ψυχή τη μνήμη του Θεού. Η φιλαυτία γεννά αφάνταστα κακά, κι όταν λείψει η μνήμη του Θεού, τότε σηκώνεται μέσα μας η ταραχή των παθών.
Οίνος ευφραίνει καρδία, λέει η Γραφή. Απόφυγε την ευφροσύνη του κρασιού και θα ευφρανθείς με πνευματικά χαρίσματα. Αν όμως ευφραίνεσαι με κρασί, θα συζήσεις με αισχρούς λογισμούς και θα βαδίσεις με πολλές λύπες.
Εκείνος που έχει φίδι μέσα στον κόρφο του και εκείνος που έχει λογισμό πονηρό μέσα στην καρδιά του, θα πεθάνουν. Ο πρώτος από το φαρμακερό δάγκωμα του φιδιού και ο δεύτερος, από το θανατηφόρο φαρμάκι που έβαλε στην ψυχή του. Γι' αυτό να σκοτώνουμε γρήγορα τα γεννήματα των εχιδνών και να μην κυοφορούμε πονηρούς λογισμούς μέσα στην καρδιά μας, για να μην πονέσουμε πικρά.
Σε εκείνους που μας κακολογούν, μας βρίζουν ή μας κακομεταχειρίζονται, έχουμε εντολή, να μην ανταποδίδουμε την κακολογία ή την κακομεταχείριση, αλλά μάλλον να τους εγκωμιάζομε και να τους ευλογούμε. Γιατί στο μέτρο που ειρηνεύομε με τους ανθρώπους, πολεμούμε τους δαίμονες· ενώ όταν μνησικακούμε και πολεμούμε τους αδελφούς μας, έχουμε ειρήνη με τους δαίμονες, με τους οποίους έχουμε διδαχθεί, να έχουμε τέλειο μίσος και ασυμφιλίωτο πόλεμο.
Ο Θεός δεν θέλει να είμαστε αδρανείς και γι' αυτό δεν κάνει το παν Αυτός· ούτε θέλει να είμαστε αλαζόνες, γι' αυτό δεν άφησε το παν σ' εμάς. Αλλά, αφού αφαίρεσε το βλαβερό και από τα δύο, μας άφησε το ωφέλιμο.
Κανένας από εμάς δεν μπορεί με την δική του δύναμη να γλυτώσει από τις μεθόδους και τις τέχνες του πονηρού, παρά μόνο με την ανίκητη δύναμη του Χριστού. Μάταια λοιπόν πλανώνται όσοι υπερηφανεύονται και φουσκώνουν διαφημίζοντας, ότι με τις ασκήσεις, που κάνουν και με το αυτεξούσιό τους, καταργούν την αμαρτία, η οποία καταργείται με την Χάρη του Θεού, καθώς έχει νεκρωθεί δια του μυστηρίου του Σταυρού. Και δεν θα κερδίσουμε τίποτε από την Θεία βοήθεια, αν δεν έχουμε προθυμία. Αυτά τα δύο τα φανερώνουν ο Ιούδας και ο Πέτρος.
Τέλειο (''άγιο'') μίσος με όλη την καρδιά μας, διδάσκει ο Δαβίδ να έχουμε, εναντίον των δαιμόνων, γιατί είναι εχθροί της σωτηρίας μας· και αυτό το μίσος είναι πάρα πολύ κατάλληλο για την εργασία της αρετής. Ποιός είναι λοιπόν εκείνος, που μισεί με τέλειο μίσος τους εχθρούς; Εκείνος που δεν αμαρτάνει πλέον ούτε στην πράξη, ούτε με την διάνοια. Όσο οι προϋποθέσεις της φιλίας με τους εχθρούς, δηλαδή οι αιτίες των παθών είναι σ' εμάς, πώς θα επιτύχουμε το μίσος εναντίον τους; Γιατί η φιλήδονη καρδιά δεν μπορεί να διατηρεί μέσα της αυτό το μίσος.
Τα δάκρυα έχουν μεγάλη δύναμη. Γιατί εξιλεώνουν τον Κύριο για τα σφάλματά μας και μας καθαρίζουν από τις κηλίδες που αποκτήσαμε από την αισθητή ηδονή και δίνουν φτερά προς τον Ουρανό στην επιθυμία μας.
Σε εκείνους που μας κακολογούν, μας βρίζουν ή μας κακομεταχειρίζονται, έχουμε εντολή, να μην ανταποδίδουμε την κακολογία ή την κακομεταχείριση, αλλά μάλλον να τους εγκωμιάζομε και να τους ευλογούμε. Γιατί στο μέτρο που ειρηνεύομε με τους ανθρώπους, πολεμούμε τους δαίμονες· ενώ όταν μνησικακούμε και πολεμούμε τους αδελφούς μας, έχουμε ειρήνη με τους δαίμονες, με τους οποίους έχουμε διδαχθεί, να έχουμε τέλειο μίσος και ασυμφιλίωτο πόλεμο.
Θαυμάζω αν κανείς που χορταίνει την κοιλιά του με φαγητά, θα μπορέσει ποτέ να αποκτήσει απάθεια. Απάθεια εννοώ, όχι την αποχή της αμαρτίας που γίνεται με την πράξη· γιατί αυτή λέγεται εγκράτεια. Αλλά, εκείνη που ξεριζώνει ολοκληρωτικά από τη διάνοια τις εμπαθείς έννοιες, η οποία λέγεται καθαρότητα της καρδιάς. Από την εγκράτεια και την ταπείνωση γεννιέται η απάθεια.
Είναι πιο εύκολο να καθαρίσει κανείς μια ακάθαρτη ψυχή, από το να ξαναφέρει στην υγεία μια ψυχή καθαρμένη που λερώθηκε πάλι. Γιατί είναι ευκολότερο να κατορθώσουν την απάθεια εκείνοι, που μόλις απαρνήθηκαν την σύγχυση του κόσμου, σε οποιαδήποτε αμαρτήματα και αν έχουν πέσει· σ' εκείνους όμως που γεύθηκαν πόσο γλυκός είναι ο λόγος του Θεού και βάδισαν το δρόμο της σωτηρίας και κατόπιν γύρισαν πίσω στην αμαρτία, είναι κάπως δυσκολοκατόρθωτη η απάθεια. Από το ένα μέρος εξαιτίας της κακής έξεως και πονηρής συνήθειας και από το άλλο, εξαιτίας του δαίμονα της λύπης, που μένει πάντα στις κόρες των ματιών και προσφέρει την εικόνα της αμαρτίας. Η πρόθυμη όμως και φιλόπονη ψυχή, εύκολα κατορθώνει και αυτό το δυσκολοκατόρθωτο, με την βοήθεια της Θείας Χάρης, η οποία δείχνει σ' εμάς μακροθυμία και φιλανθρωπία και μας προσκαλεί στη μετάνοια, υποδεχόμενη με ανέκφραστη ευσπλαχνία και συμπάθεια όσους επιστρέφουν, όπως έχουμε διδαχθεί από την παραβολή του ασώτου υιού.
/
2

Βλέπετε 1 - 33 από τα 38 αποτελέσματα